Czym jest przedawnienie karalności?

Umorzenie postępowania w sprawach karnych może być związane z wystąpieniem przedawnienia karalności czynu. Przesłanka ta może spowodować albo umorzenie postępowania, albo wydanie odmowy jego wszczęcia, o ile nie zostało ono jeszcze rozpoczęte. Przedawnienie karalności czynu wedle obowiązujących przepisów prawa, musi być brane pod uwagę z urzędu zarówno przez sąd, jak i prokuraturę prowadzącą daną sprawę.

Z definicji przedawnienia karalności wynika, że jest to ujemna przesłanka procesowa, korzystna dla potencjalnego podejrzanego, oskarżanego w danej sprawie.

Kodeks karny wskazuje w art. 101 w jakich sytuacjach dochodzi do przedawnienia karalności czynu i jaki okres od jego zaistnienia musi upłynąć, aby przedawnienie znalazło swoje zastosowanie. Przedawnienie karalności czynu oblicza się licząc od daty popełnienia przestępstwa, nie zaś od daty jego stwierdzenia przez odpowiednie organy.

Jeśli dopuszczono się zbrodni zabójstwa, to czyn ten objęty jest przedawnieniem karalności po 30 latach od chwili zabójstwa. W przypadku innych zbrodni, przedawnienie następuje po 20 latach. Jeśli czyn stanowi występek zagrożony karą pozbawienia wolności przekraczającą 5 lat – okres przedawnienia karalności będzie trwał 15 lat. Krócej, bo 10 lat okres przedawnienia trwa w przypadku, gdy czyn stanowi występek zagrożony karą pozbawienia wolności przekraczającą lat 3. Wszelkie pozostałe występki objęte są terminem przedawnienia karalności wynoszącym 5 lat od chwili jego zaistnienia.

Art. 102 Kodeksu karnego wskazuje sytuacje, w których czas przedawnienia karalności czynu może ulec wydłużeniu. Przy obliczaniu terminu przedawnienia należy uwzględnić jego wydłużenie z uwagi na wszczęte i prowadzone postępowanie przeciwko danej osobie. Oznacza to, że termin przedawnienia karalności może być dłuższy niż wskazane w art. 101 Kodeksu karnego okresy, jeśli danej osobie zostały postawione w związku z dokonanym przez nią przestępstwem konkretne zarzuty. W takim wypadku okres przedawnienia ulega wydłużeniu o 5-10 lat, w zależności od rodzaju przestępstwa.

Źródło: Prawneinfo.pl