Kiedy rodzic może zostać pozbawiony władzy rodzicielskiej?

Pozbawienie władzy rodzicielskiej

Wraz z narodzinami dziecka jego rodzice nabywają prawa rodzicielskie względem niego. Są to jednak prawa warunkowe, które mogą zostać rodzicom odebrane. Rodzic może mieć ograniczoną lub nawet odebraną władzę rodzicielską względem swojego dziecka. To sąd rodzinny orzeka, czy w danym przypadku oboje rodzice tracą władzę rodzicielską, czy też takie orzeczenie jest właściwe tylko w stosunku do jednego z nich.

Ograniczenie władzy rodzicielskiej jest zmniejszeniem określonych przez sąd opiekuńczy obowiązków i uprawnień, jakie przysługują rodzicom w stosunku do dzieci. Najczęściej z ograniczeniem władzy rodzicielskiej mamy do czynienia w przypadku rozwodów rodziców. Sąd w takim wypadku może zadecydować albo o równych prawach do dziecka dla rodziców, albo powierzyć wykonywanie władzy rodzicielskiej jednemu z rodziców, ograniczając jednocześnie władzę rodzicielską drugiego rodzica. Rodzic niezamieszkujący z dzieckiem ma wówczas prawo wyłącznie do określonych przez sąd obowiązków i uprawnień w stosunku do dziecka.

Z ograniczeniem władzy rodzicielskiej, czyli wyłączeniem niektórych praw rodzicielskich mamy do czynienia przede wszystkim w sytuacji zagrożenia dobra dziecka. Jeśli sąd orzeknie, że dziecko znajduje się w stanie zagrożenia, może zadecydować o ograniczeniu praw rodzicielskich rodzicom lub jednemu z nich. Sąd może zadecydować o zobowiązaniu rodziców oraz małoletniego dziecka do określonego postępowania, z jednoczesnym wskazaniem sposobu kontroli wydanych zarządzeń. Wówczas nad rodziną pieczę sprawuje np. kurator rodzinny, który na bieżąco sprawdza, czy dziecku nie dzieje się krzywda i czy rodzice wywiązują się z obowiązków nałożonych na nich przez sąd. W ostateczności, kiedy opiekunowie czy rodzice dziecka nie zajmują się nim w sposób należyty, albo narażają go na zagrożenie zdrowia i życia, sąd może skierować małoletniego do rodziny zastępczej, placówki opiekuńczo-wychowawczej lub do organizacji czy instytucji powołanej do przygotowania zawodowego lub do innej placówki sprawującej częściową opiekę nad dziećmi.

Pozbawienie władzy rodzicielskiej jest rygorystycznym środkiem ingerencji sądu w sferę stosunków rodzinnych. Polega ono na tym, że rodzice tracą atrybuty władzy rodzicielskiej, a sąd decyduje się na taki krok dbając o dobro dziecka. Władza rodzicielska musi zostać odebrana jeśli rodzice jej nadużywają, karząc dziecko w sposób zagrażający jego zdrowiu, zmuszają je do wykonywani pracy nieodpowiadającej stanu zdrowia, skłaniają dziecko do popełnienia przestępstwa lub do prowadzenia niemoralnego trybu życia, czy w momencie, kiedy wywierają negatywny wpływ na dziecko. Rażące zaniedbywanie obowiązków rodziców względem dziecka również jest okolicznością uzasadniającą odebranie władzy rodzicielskiej.

Źródło: Prawneinfo.pl